Kaydi altın fiziki altını dövdü...

Altın fonlarının Ocak ayı getirilerine bakınca finansal okuryazarlık dersi niteliğinde harika bir tablo ortaya çıktı:

1. Fonların İçeriği Her Zaman "Altın" Değildir Altın Fonu tercih edenlerin bilmesi gereken ilk kural: Altın fonlarının içinde %99 "kıymetli maden" olan da var; %0 olan da... Evet bazı fonlar (çoğu!) altının kendisine değil, altına dayalı enstümanlara yatırım yapar. Fon sepetinizde ne taşıdığınızı iyi bilin...

2. Kaydi vs. Fiziki Getiri Farkı Artık "Altının Getirisi" derken bunu ikiye ayırmamız gerekiyor:

• Kaydi (Ekran) Altın: Ocak ayı getirisi %27.9
• Fiziki (Çarşı) Altın: Ocak ayı getirisi %19.8

Neden bu fark oluştu? Bu durumun temel sebebi, yurt içi fiyatlarında oluşan "premium" (makas) farkları. Fiziki altın ile ekran fiyatı arasındaki bağ kopmuş durumda.

Makas Korkunç Boyutta: Bugün (03.02.2026, 13:47) itibarıyla canlı örnek:

• Uluslararası Piyasada (Ekran): 1 kg altın 157.263 USD
• Kapalıçarşı'da (Fiziki): 1 kg altın 167.950 USD

Arada 10.000 Doların üzerinde bir "fiziki erişim maliyeti" (hava parası) var.

Yatırım yaparken bu makası hesaba katmayan, maça 1-0 yenik başlar.

Sürü endeksi

Berberde, markette, toplu taşımada, dost meclislerinde hep aynı fısıltı: “Gümüş uçacakmış, altın patlayacakmış…”

Finans tarihinin en acı tecrübesidir; kalabalığın "en emin" olduğu an, genelde hatanın başladığı andır. Şu an altın ve özellikle gümüşteki fiyat hareketleri, teknik ve mantıktan kopup tamamen bir "sürü psikolojisine" dönüşmüş durumda.

Birkaç uyarı (tecrübelerinizi ve görüşlerinizi ekleyebilirsiniz)

Sert Çıkan Sert Düşer: Fiyatı dik açıyla yükselen her enstrümanın yerçekimiyle imtihanı da sert olabilir. Düzeltme gelmeden tepeden giren, yıllarca terste bekleyebilir.

Kısa Vadeci Kaybeder: "Şimdi alayım, 2-3 aya satar köşeyi dönerim" diyenler altın ve gümüşte genelde kaybeder.

Borçla Yatırım Olmaz: Hele ki borçlanarak, kredi çekerek bu fiyatlardan girenlerin sonu hüsran olabilir.

Uzman Enflasyonu: Ekranlarda gördüğünüz her "Uzman" titrine inanmayın. “ Altın ve para piyasaları uzmanlarının çoğunun uzmanlığı kuyumculuktan öteye gitmez, para piyasası nedir diye sorsanız cevap veremez. Birine itibar etmeden önce araştırın: "Geçmişte ne demiş, ne olmuş?"

Hava Parası. Alırken zarar etmeyin: Fiziki altında gramda 10-15 dolar arası “fiziki altın farkı” oluşabiliyor. Fiziki altına talebin yoğun olduğu zamanlarda altın ücretine ve işçiliğe ilaveten oluşan fiyat farkları şimdilerde olduğu gibi korkunç boyutlara çıkabiliyor.  

Foto: Kapalıçarşı'da alım izdihamı, 2 Şubat 2026

 

Altın Bankacılığı Doludizgin: Büyük Artış ve Kritik Bir Uyarı...

Bankacılık sistemindeki altın varlığı, 2025 yılı itibarıyla 616 tona ulaştı. Yılın sadece son ayında 33 tonluk muazzam bir giriş gerçekleşti ki veri setimde geriye dönük baktığımda, bu, son 60 ayın en sert yükselişi.

Bu miktar artışına bir de altının değerindeki artışı eklediğimizde, altın hesaplarının ulaştığı finansal büyüklüğün çapı daha net anlaşılıyor.

Burada kritik bir uyarı yapmak şart: 'Cari açığı artırıyor' gerekçesiyle halkın altın talebine kısıtlayıcı tedbirler getirmek, bu tasarrufu yastık altına (kayıt dışına) itmekten başka işe yaramaz. Oysa asıl değerli olan, bu servetin ekonomik sistemin içinde kalmasıdır. Bu sebeple altın bankacılığı kısıtlanmayı değil, aksine ciddi anlamda teşviği hak ediyor.

130 milyar dolarlık altın rezervi...

TCMB'nin altın rezervlerindeki artış hızı yavaşladı. Bunun en büyük sebebi Banka'nın madenlerden çıkan altını alma hakkından bir süreliğine vazgeçmesi oldu. Bankalardaki altın miktarı arttıkça TCMB'ye gelen zorunlu karşılık altın miktarı da artıyor. Rezervdeki 817 ton altının parasal değeri 130 milyar dolar, toplam rezervlerin %60'ı altına tekabül ediyor. %60 sonrası artık "TCMB altın rezervlerini azaltmalı mı?" tartışılmaya başlanacak konu olacak...

Bankaların altın satışı...

Bugün Altın Kabul Sistemi, altın hesaplar vb gibi altın ürünleriyle dolu bankacılık sektöründe bir milat...

Ocak 1984, macera başlıyor...

TCMB'de 817 ton altın oldu...

TCMB'nin toplam uluslararası rezervleri 200 milyar doları aşarak rekorlar kırarken burada altın da teşekkür edilmesi gereken bir enstrüman oldu. 2023 Şubat ayında gördüğümüz zirve olan 837 ton bu sene içinde geçilecektir diye tahmin ediyorum.

Altının (USD karşılığı) ağırlığı %59 oldu rezervler içinde, altın fiyatları tırmandıkça bu da artıyor tabi. Bu ağırlıktan sonra TCMB'nin altın rezervlerini azaltıp azaltmaması gerektiği tartışılmaya başlanacaktır.

Türkiye'de 2025'te madenlerden 28 ton altın üretildi...

2025'te Türkiye'de madenlerden üretilen altın miktarı 28.1 ton olarak gerçekleşti. Dünya altın üretiminde yaklaşık yüzde 1 paya sahip olduğumuz söylenebilir.

Madenlerden çıkan altın -talep etmesi durumunda- TCMB'ye satılmak durumunda. TCMB'nin de rezervlerinde o kadar çok altın var ki, geçtiğimiz aylarda madenlere "bu altını yeniden talep edene kadar piyasaya satabilirsiniz" dedi. Böylelikle aylık 2-3 ton altın ithal edilmeden iç piyasaya arz edilmiş oldu.

3213 sayılı Maden Kanunu'na göre madenlerden çıkan altının ne kararının devletin hakkı olduğu altının ons/dolar fiyatına göre belirleniyor. Fiyat 4.801-5.100 dolar/ons ise bu hak yüzde 24. Altınlar yurtiçinde işlendiği için devlet teşvik amacıyla hakkının %40'ını almaktan vazgeçiyor, yani devlet hakkı bu durumda be fiyat seviyesinde %14.4 olarak hesaplanıyor.

Detaylar: TCMB EVDS, "Maden firmalarının altın üretim bildirimleri".